Tish Daija

Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Tish Daija
ilustracja
Data i miejsce urodzenia 30 stycznia 1926
Albania (Szkodra)
Data i miejsce śmierci 3 października 2004
Albania (Tirana)
Instrumenty klarnet
saksofon
Gatunki muzyka poważna
Zawód kompozytor
muzyk
Aktywność 1939- 1980

Tish Daija (ur. 30 stycznia 1926 r. w Szkodrze, zm. 3 października 2004 w Tiranie[1]) – albański muzyk i kompozytor.

Życiorys

Pochodził z rodziny rzemieślniczej. Jego ojciec i wuj grali w zespole muzycznym założonym przy towarzystwie patriotycznym Rozafat w Szkodrze. Tish zaczął śpiewać mając zaledwie 6 lat w chórze franciszkańskim kierowanym przez Martina Gjokę i Filipa Mazreku. Potem grał na klarnecie i saksofonie w zespole założonym przez Prenka Jakovę. Mając zaledwie trzynaście lat, komponował już pierwsze utwory, w tym bardzo popularne w rejonie Szkodry pieśni Cik, o mori cik czy Ndal bre vashe.

W czasie II wojny światowej uczył się w gimnazjum prowadzonym przez franciszkanów w Szkodrze. Po ukończeniu szkoły w 1946 rozpoczął pracę nauczyciela muzyki we Vlorze. W mieście tym zakładał zespoły muzyczne, ale także poświęcał sporo czasu drugiej swojej pasji życiowej – piłce nożnej. Przez 4 sezony występował w zespole Flamurtari na pozycji napastnika.

W 1951 Daija wyjechał do Moskwy, gdzie kształcił się w konserwatorium im. Piotra Czajkowskiego w klasie kompozycji. Tam też został kapitanem drużyny piłkarskiej złożonej ze studentów konserwatorium i wystąpił w kilku meczach przeciwko drużynom uniwersyteckim. Studia ukończył w 1956, po czym wrócił do Albanii. W tym samym roku rozpoczął pracę w ministerstwie kultury i sztuki, organizując życie muzyczne w kraju. W 1962 został mianowany dyrektorem Zespołu Pieśni i Tańca, przez kolejne osiemnaście lat pełnienia przez niego tej funkcji zespół stał się jednym z najbardziej znanych w Albanii, występując wielokrotnie poza granicami kraju. Pracował także jako pedagog w Instytucie Sztuk w Tiranie.

W 1994 wyjechał do USA, gdzie przygotowywał wraz z Marie Dushaj edycję płytową pieśni albańskich. W 1998 organizował w Tiranie Międzynarodowy Festiwal Piosenki Dziecięcej.

Twórczość kompozytorska Daiji obejmuje kilkadziesiąt dzieł, w tym dwie opery, trzy operetki, dwa balety, a także symfonie, utwory wokalne, piosenki i utwory dla dzieci.

W 1999 został przyjęty w poczet członków Akademii Nauk Albanii. Za swoją działalność otrzymał tytuł Artysty Ludu (alb. Artist i Popullit).

Był żonaty (żona Adelaida).

Twórczość

Opery

  • 1960: Pranvera (Wiosna)
  • 1980: Vjosa

Operetki

  • 1957: Leljaja
  • 1967: Vjeshta e arte (Jesień sztuki)
  • 1990: Lulet e Cajupit (Kwiaty Cajupiego)

Balety

Inne utwory

  • 1954: Kwartet na harfy
  • 1955: Suita symfoniczna Nje dite pikniku (Dzień na pikniku)
  • 1974: Fantazja na skrzypce i orkiestrę
  • 1982: Koncert na fortepian i orkiestrę
  • 1996: Mendim ne levizje (Myśl w ruchu) na wiolonczelę i fortepian
  • 1977: Ngulmim fatal (Fatalny upór) na kontrabas i fortepian

Muzyka filmowa

Bibliografia

  • Robert Elsie: A Biographical Dictionary of Albanian History. I.B. Tauris: 2012, s. 94. ISBN 978-1-78076-431-3.
  • Flori Slatina, Portrete artistesh, Tirana 1999.
  • Sokol Shupo, Enciklopedia e muzikes shqiptare, Tirana 2008.

Przypisy

The article is a derivative under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License. A link to the original article can be found here and attribution parties here. By using this site, you agree to the Terms of Use. Gpedia Ⓡ is a registered trademark of the Cyberajah Pty Ltd.