Xiong Shili

Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Spacer.gif To jest biografia osoby noszącej chińskie nazwisko Xiong.
Xiong Shili
Nazwisko chińskie
Pismo uproszczone 熊十力
Pismo tradycyjne 熊十力
Hanyu pinyin Xióng Shílì
Wade-Giles Hsiung Shih-li

Xiong Shili (ur. 18 lutego 1885, zm. 23 maja 1968) – chiński filozof neokonfucjański. Stworzył oryginalny system, będący syntezą myśli buddyjskiej, konfucjańskiej i elementów filozofii zachodniej[1].

Urodził się w prowincji Hubei, w ubogiej wiejskiej rodzinie. W młodości działał w opozycji antymandżurskiej. W stronę filozofii zwrócił się na skutek kryzysu duchowego, jaki przeżył po ukończeniu 30. roku życia; w znacznej mierze był samoukiem. Początkowo studiował nauki buddyjskie w Nankinie pod kierownictwem Ouyanga Jingwu. W 1922 roku rozpoczął wykłady na Uniwersytecie Pekińskim, wiążąc się odtąd trwale z tą uczelnią. W tym okresie porzucił także buddyzm na rzecz konfucjanizmu. Po przejęciu władzy w Chinach przez komunistów w 1949 roku w przeciwieństwie do wielu innych myślicieli zdecydował się pozostać w kraju, choć otwarcie krytykował marksistowski materializm. W 1954 roku osiadł w Szanghaju. Wraz z rozpoczęciem w 1966 roku rewolucji kulturalnej został poddany szykanom[2][3].

Głównym dziełem Xionga jest wydana w 1932 roku praca Xin Weishilun (新唯识论, Nowa wykładnia Jedynie Samej Świadomości)[4]. Jego poglądy filozoficzne oparte były na wywodzącej się z buddyjskiej tradycji jogaczary koncepcji „tylko umysłu” (chin. weishi), przeinterpretowanej w duchu doktryny Księgi Przemian[3]. Opierając się na metodologii zachodniej filozofii analitycznej[1] wskazywał, iż neokonfucjańskie serce-umysł ma racjonalny, a nie intuicjonistyczny charakter[4]. Owo serce-umysł w interpretacji Xionga jest Najwyższą Rzeczywistością, pierwotną substancją wszelkiego bytu oraz podstawą wszelkiej wiedzy i działania[4]. Wiedza i działanie są nierozdzielne, to jak myślimy i co myślimy to jedynie dwa równorzędne aspekty tego samego procesu[2]. Cały świat w filozofii Xionga znajduje się w nieustannym, twórczym procesie przemiany, a podział na to co wewnętrzne i zewnętrzne jest jedynie pozorny[2][4]. Zrozumienie tego procesu i życie w zgodzie z sercem-umysłem oznacza praktykowanie cnoty humanitarności, będącej podstawą wszelkiej moralności[4].

Jego myśl wywarła wpływ na Tanga Junyi, Mou Zongsana i Xu Fuguana[4].

Przypisy

  1. a b Xiong Shili (ang.). Encyclopaedia Britannica. [dostęp 2014-10-16].
  2. a b c Roger T. Ames: Chinese Philosophy. W: The Edinburgh Companion to Twentieth-century Philosophies. edited by Constantin V. Boundas. Edinburgh: Edinburgh University Press, 2007, s. 665. ISBN 978-0-7486-2097-5.
  3. a b Encyclopedia of Chinese Philosophy. edited by Antonio S. Cua. New York: Routledge, 2003, s. 801. ISBN 0-415-93915-0.
  4. a b c d e f Xinzhong Yao: Konfucjanizm. Wprowadzenie. Kraków: Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego, 2009, s. 253-254. ISBN 978-83-233-2602-1.
The article is a derivative under the Creative Commons Attribution-ShareAlike License. A link to the original article can be found here and attribution parties here. By using this site, you agree to the Terms of Use. Gpedia Ⓡ is a registered trademark of the Cyberajah Pty Ltd.